Το πάθος και την αστείρευτη όρεξή τους για αλληλεγγύη και ενεργό συμμετοχή σε κρίσιμα κοινωνικά ζητήματα απέδειξαν για ακόμη μία χρονιά οι εθελοντές/ριες και ασκούμενοι/ες φοιτητές/ριες που συμμετείχαν σε σειρά δράσεων υπό την καθοδήγηση του Κέντρου Εθελοντισμού και Πρακτικής Άσκησης της ΑΡΣΙΣ – Κοινωνική Οργάνωση Υποστήριξης Νέων.
Συνολικά 123 νέοι/ες εθελοντές/ριες και ασκούμενοι/ες φοιτητές/ριες συμμετείχαν το 2024 σε βιωματικά σεμινάρια, δημόσιες εκδηλώσεις και δράσεις κοινωνικής παρέμβασης και υποστήριξης του έργου της ΑΡΣΙΣ, αποδεικνύοντας πως «όλοι μαζί μπορούμε να κάνουμε τη διαφορά».
Πρόκειται για 82 νέους και νέες εθελοντές και εθελόντριες, στην πλειονότητά τους γυναίκες, που προέρχονταν κυρίως από την ηλικιακή ομάδα 18-39 ετών. Οι περισσότεροι ήταν φοιτητές/ριες ή απόφοιτοι/ες εκπαιδευτικών, κοινωνικών και θετικών επιστημών, καθώς και επαγγελματικών σχολών. Παράλληλα, συνεργάστηκαν με το Κέντρο Εθελοντισμού και Πρακτικής Άσκησης 41 ασκούμενοι/ες φοιτητές/ριες προπτυχιακού και μεταπτυχιακού επιπέδου, κυρίως γυναίκες ηλικίας 20-25 ετών, οι οποίοι ανέπτυξαν τις δεξιότητές τους σε τομείς κοινωνικών επιστημών μέσα από την πρακτική τους άσκηση.
Ο εθελοντισμός στην πράξη
Κατά τη διάρκεια του περασμένου έτους, οι εθελοντές/ριες στην ΑΡΣΙΣ συνέβαλαν ενεργά στο έργο των δομών της Οργάνωσης. Πιο συγκεκριμένα:
Εθελοντές/ριες με γνωστικό αντικείμενο την Ψυχολογία, την Κοινωνική Εργασία και την Εκπαίδευση υποστήριξαν εξωτερικές και εσωτερικές δράσεις του Κέντρου Υποστήριξης Νέων (ΚΥΝ) με:
- Παρεμβάσεις ευαισθητοποίησης στα Ανθρώπινα Δικαιώματα σε σχολεία της Θεσσαλονίκης,
- Εκπαιδευτικές Δράσεις κινητού σχολείου (Mobile School) σε κοινότητες Ρομά,
- Δημόσιες δράσεις ευαισθητοποίησης κοινού σε φεστιβάλ και εκδηλώσεις,
- Ενισχυτική διδασκαλία σε παιδιά και εφήβους,
- Βιωματικά εργαστήρια,
- Οργάνωση δράσεων αθλητισμού και δημιουργικής απασχόλησης,
- Συμμετοχή σε προγράμματα ενδυνάμωσης νέων
Επιπλέον, εθελοντές/ριες από τους τομείς της Κοινωνικής Εργασίας, της Ψυχολογίας και της Εκπαίδευσης υποστήριξαν τα παιδιά που διαβιούν σε Κέντρα Φιλοξενίας Ασυνόδευτων Ανηλίκων μέσα από ενισχυτική διδασκαλία και δημιουργικά εργαστήρια, συμβάλλοντας στην κοινωνική τους ένταξη.
Στην Κοινωνική Υπηρεσία και τις δράσεις ARSIS Streetwork της ΑΡΣΙΣ, εθελοντές/ριες με σπουδές στην Κοινωνική Εργασία, τη Νομική και την Κοινωνιολογία υποστήριξαν τόσο τις εσωτερικές υπηρεσίες της δομής όσο και παρεμβάσεις στον δρόμο και στην κοινωνική διαμεσολάβηση για ευάλωτες ομάδες.
Τέλος, εθελοντές/ριες συνέβαλαν σε δράσεις όπως:
- Διαλογή και διανομή ειδών πρώτης ανάγκης,
- Συνοδείες παιδιών και εφήβων σε εξωτερικές δραστηριότητες,
- Υποστήριξη δομών και υπηρεσιών μέσω μεταφράσεων και κοινωνικής έρευνας.
Επαγγελματικές δεξιότητες μέσα από την πρακτική άσκηση
Καθοριστική ήταν και η συμβολή των ασκούμενων στο Κέντρο Εθελοντισμού και Πρακτικής Άσκησης της ΑΡΣΙΣ, οι οποίοι πραγματοποίησαν την πρακτική τους άσκηση σε διάφορες υπηρεσίες και δομές της Οργάνωσης. Μέσα από την άμεση επαφή με το πεδίο, ανέπτυξαν σημαντικές δεξιότητες και απέκτησαν πολύτιμες επαγγελματικές εμπειρίες. Οι ασκούμενοι/ες προέρχονταν από ελληνικά και διεθνή πανεπιστήμια, με σπουδές σε τομείς όπως η Ψυχολογία, η Κοινωνική Εργασία, η Νομική, η Κοινωνιολογία, οι Διεθνείς Σπουδές, οι Οικονομικές και Διοικητικές Επιστήμες, η Εκπαίδευση και η Δημοσιογραφία.
Η πρακτική άσκηση πραγματοποιήθηκε σε συνεργασία με ακαδημαϊκά ιδρύματα όπως το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, το Πανεπιστήμιο Μακεδονίας, το Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης, το Πανεπιστήμιο Πατρών, το Πανεπιστήμιο Κρήτης, το Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, το Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας, καθώς και με διεθνή Εκπαιδευτικά Ιδρύματα, όπως το Boston College των ΗΠΑ.
Η επιστημονική εποπτεία από τους εξειδικευμένους επαγγελματίες της ΑΡΣΙΣ αποτέλεσε βασικό στοιχείο της πρακτικής άσκησης, προσφέροντας στους φοιτητές/ριες καθοδήγηση, υποστήριξη και ουσιαστική ανατροφοδότηση. Μέσα από την εποπτεία και την ενεργή συμμετοχή τους στις δράσεις της οργάνωσης, οι ασκούμενοι/ες εξασκήθηκαν στο πεδίο, εφάρμοσαν τις ακαδημαϊκές τους γνώσεις στην πράξη και ανέπτυξαν επαγγελματικές δεξιότητες σε ένα δυναμικό περιβάλλον συνεργασίας.
Η έμπρακτη συμβολή του Κέντρου Εθελοντισμού και Πρακτικής Άσκησης
Και την περσινή χρονιά, το Κέντρο Εθελοντισμού και Πρακτικής Άσκησης της ΑΡΣΙΣ λειτούργησε ως καταλύτης κοινωνικής αλλαγής. Με τη συμβολή των εθελοντών/ριών και συνεργατών, το Κέντρο προσέγγισε ευάλωτες ομάδες, ευαισθητοποίησε το κοινό και ανέδειξε σημαντικά κοινωνικά ζητήματα. Οι εμπειρίες των συμμετεχόντων αναδεικνύουν το κλίμα δημιουργικότητας και συλλογικής δράσης που χαρακτηρίζει το Κέντρο, αποτελώντας έμπνευση για την ανάπτυξη νέων πρωτοβουλιών στο μέλλον.
Ακολουθούν ορισμένες από τις δράσεις που υλοποίησε το Κέντρο Εθελοντισμού και Πρακτικής Άσκησης της ΑΡΣΙΣ το 2024 και οι εμπειρίες που αποκόμισαν οι συμμετέχοντες:
- Βιωματικά Σεμινάρια και Εργαστήρια για τα Δικαιώματα του Παιδιού
Τον Μάιο του 2024, εθελοντές/ριες και ασκούμενοι/ες εκπαιδεύτηκαν πάνω στη χρήση του διαδραστικού εργαλείου «Όλα τα Παιδιά – Όλα τα Δικαιώματα», το οποίο δημιουργήθηκε από την ΑΡΣΙΣ σε συνεργασία με διεθνείς οργανώσεις. Με την καθοδήγηση και υποστήριξη της υπεύθυνης του Κέντρου, Φαίης Πανουσοπούλου, σχεδίασαν και υλοποίησαν 10 εργαστήρια ευαισθητοποίησης για παιδιά 6-17 ετών στο Κέντρο Υποστήριξης Νέων και στο Σπίτι της ΑΡΣΙΣ, εφαρμόζοντας όσα έμαθαν στο σεμινάριο.
«Είναι απίστευτο το πώς τα παιδιά ανταποκρίνονται όταν τους δίνεται η ευκαιρία να μάθουν για τα δικαιώματά τους μέσα από διαδραστικές δραστηριότητες. Η συμμετοχή τους μάς δίνει τη δύναμη να συνεχίσουμε» – Α.Α., εθελόντρια
«Η ενέργεια, η δημιουργικότητα και η αφοσίωση των εθελοντών/ριών μάς γεμίζουν έμπνευση και ελπίδα για το μέλλον», Φ.Π., υπεύθυνη του προγράμματος.
- Σεμινάρια Ανάπτυξης Δεξιοτήτων και Δημιουργία Εργαλείων Ενδυνάμωσης
Μια από τις βασικές επιδιώξεις του Κέντρου είναι να ενδυναμώνει τους νέους και τις νέες που συμμετέχουν στις δράσεις της οργάνωσης μέσα από σεμινάρια ανάπτυξης δεξιοτήτων αλλά και να προωθεί τη δημιουργία νέων εργαλείων. Σε αυτό το πλαίσιο, τον Νοέμβριο του 2024, εθελοντές/ριες και ασκούμενοι/ες συμμετείχαν σε τετραήμερο βιωματικό σεμινάριο, κατά τη διάρκεια του οποίου καλλιέργησαν δεξιότητες επικοινωνίας και συνεργασίας μέσα από παιχνίδι και ανταλλαγή καλών πρακτικών. Παράλληλα, εκπαιδεύτηκαν σε μεθόδους και εργαλεία της μη τυπικής εκπαίδευσης και συνεργάστηκαν για τη δημιουργία ενός νέου εργαλείου ενδυνάμωσης με τίτλο «Πώς οργανώνουμε ένα Βιωματικό Εργαστήριο».
«Οι μέρες που περάσαμε μαζί δεν ήταν απλώς ένα σεμινάριο, ήταν μια εμπειρία γεμάτη έμπνευση, συνεργασία και δυνατά συναισθήματα. Μέσα από βιωματικές προσεγγίσεις, δημιουργικό παιχνίδι και ανταλλαγή γνώσεων νιώσαμε όλοι μέρος μιας κοινότητας με έναν κοινό σκοπό: την προστασία και την ενδυνάμωση των παιδιών». Α.Μ., εθελόντρια
- Εκπαιδευτικές Παρεμβάσεις για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα μέσω του εγχειριδίου Compass του Συμβουλίου της Ευρώπης
Για ακόμα μια χρονιά, η ΑΡΣΙΣ συνέχισε το έργο της στην Εκπαίδευση για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα στις σχολικές μονάδες της Θεσσαλονίκης, με τη δυναμική συμβολή ομάδας εθελοντών που εκπαιδεύονται και συντονίζονται από τον υπεύθυνο της δράσης. Μέσα από βιωματικές δραστηριότητες, οι μαθητές προβληματίζονται, αναζητούν και ευαισθητοποιούνται γύρω από τις έννοιες των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, ενώ παράλληλα οι εθελοντές εφαρμόζουν στην πράξη τη μεθοδολογία του Compass, αποκτώντας πολύτιμη εμπειρία στη μη τυπική εκπαίδευση.
«Σκοπός μας δεν είναι να διδάξουμε ή να αξιολογήσουμε τους μαθητές σχετικά με τις γνώσεις τους στα ανθρώπινα δικαιώματα. Αλλά είμαστε εκεί να ακούσουμε όλες τις απόψεις και να αφήσουμε τα παιδιά να ανακαλύψουν το πώς ονειρεύονται έναν κόσμο δίκαιο, ειρηνικό, απαλλαγμένο από τη βία». Ο.Μ. εθελόντρια
- Δημόσιες Δράσεις Ευαισθητοποίησης Κοινού
Όπως κάθε χρόνο, το Κέντρο Εθελοντισμού και Πρακτικής Άσκησης της ΑΡΣΙΣ συμμετείχε σε μεγάλα φεστιβάλ της Θεσσαλονίκης, όπως η Παραθινούπολη, το Φεστιβάλ Πολυγλωσσίας, το Connected We Stand, το La Nomad House Festival, το Greenwave και το EuroPride, οργανώνοντας ενημερωτικά περίπτερα και δράσεις κοινωνικής ευαισθητοποίησης.
Μία από τις πιο ξεχωριστές παρεμβάσεις της χρονιάς ήταν το flash mob «Τα παιδιά στον δρόμο ΔΕΝ είναι αόρατα», στις 14 Ιουνίου, με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα κατά της Παιδικής Εργασίας. Οι συμμετέχοντες μέσα σε μια περιπατητική διαδρομή «πάγωναν» σε διάφορα σημεία της πόλης, ενώ φορούσαν αυτοκόλλητα QR codes με πληροφορίες για το φαινόμενο. Οι περαστικοί μπορούσαν να σκανάρουν τα QR codes και να διαβάσουν ιστορίες παιδιών που εργάζονται, καθώς και οδηγίες για το πώς να αντιδράσουν αν εντοπίσουν περιστατικά παιδικής εκμετάλλευσης.
«Το μήνυμα της δράσης ήταν ξεκάθαρο: Τα παιδιά στον δρόμο ΔΕΝ είναι αόρατα. Είχαμε τη χαρά να νιώσουμε πως συμμετέχουμε σε κάτι πολύ σημαντικό βλέποντας περαστικούς να ενημερώνονται και να συμμετέχουν ενεργά στη διάδοση του μηνύματος» – Π.Ε., ασκούμενη
- Εκπαιδευτικές δράσεις Κινητού Σχολείου (Mobile School) σε κοινότητες Ρομά
Το Κινητό Σχολείο (Mobile School) είναι ένα εργαλείο κοινωνικής παρέμβασης και ενδυνάμωσης, που με τη συμμετοχή εθελοντών και εργαζομένων, επισκέπτεται κάθε εβδομάδα κοινότητες Ρομά, προωθώντας την εκπαίδευση μέσω βιωματικής μάθησης και παιχνιδιού. Οι εθελοντές, υπό την καθοδήγηση των συντονιστών της δράσης, συνέβαλαν όχι μόνο στη μαθησιακή διαδικασία, αλλά και στη διαμόρφωση ενός πιο συμπεριληπτικού περιβάλλοντος για τα παιδιά. Μέσα από τη δράση τους, γίνονται φορείς κοινωνικής αλλαγής, ενισχύοντας την ισότιμη πρόσβαση στην εκπαίδευση και καλλιεργώντας δεξιότητες συνεργασίας και ενσυναίσθησης.
«Κάθε φορά που τα παιδιά εμφανίζονται ξανά στις δράσεις μας, μας λένε τι έμαθαν εκείνη τη μέρα στο σχολείο, μας δείχνουν τα τετράδια που τους δίνουμε που είναι γεμάτα σημειώσεις από τα σχολικά μαθήματα και κάθε μικρή κατάκτηση είναι για εμάς η μεγαλύτερη ικανοποίηση». Ο.Μ. εθελόντρια
- Μαθητικός Εθελοντισμός: “Be My Study Buddy”
Για δεύτερη χρονιά, μαθητές/ριες από το Κολλέγιο Ανατόλια και το Κολλέγιο Δελασάλ συμμετείχαν στο πρόγραμμα “Be My Study Buddy”, συνεργαζόμενοι με τα παιδιά του Κέντρου Υποστήριξης Νέων. Μέσα από την ομαδοσυνεργατική μάθηση (peer-to-peer learning), προσέφεραν εκπαιδευτική υποστήριξη ενώ ενίσχυσαν την αυτοπεποίθηση και τις κοινωνικές τους δεξιότητες.
«Το πρόγραμμα αυτό είναι μια γέφυρα αλληλεγγύης και μάθησης, που ενισχύει την αυτοεκτίμηση όλων των συμμετεχόντων» – Μ.Π., εκπαιδευτικός στο Κέντρο Υποστήριξης Νέων
- Συνεργασίες και Διεθνείς Συμπράξεις
Το Κέντρο Εθελοντισμού και Πρακτικής Άσκησης συνεργάστηκε με δήμους, ελληνικά και ξένα Πανεπιστήμια, δημόσια και ιδιωτικά σχολεία, εκπαιδευτήρια, οργανώσεις και δίκτυα της Κοινωνίας των Πολιτών, καθώς και με το Κέντρο Υποστήριξης Νέων (ΚΥΝ) της ΑΡΣΙΣ.
Μια από τις σημαντικότερες διεθνείς συνεργασίες της χρονιάς ήταν η πενθήμερη επίσκεψη ενημέρωσης και εθελοντικής δράσης δέκα φοιτητών/ριών του Brunel University of London, που διοργανώθηκε από την υπεύθυνη του Κέντρου, Φαίη Πανουσοπούλου σε συνεργασία με την κα Αλεξάνδρα Ξανθάκη (Καθηγήτρια Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και Ειδική Επίτροπο για τα Πολιτιστικά Δικαιώματα στον ΟΗΕ), και την κα Ερμιόνη Ξανθοπούλου (Καθηγήτρια Ευρωπαϊκού Δικαίου). Οι φοιτητές/ριες επισκέφθηκαν τις δομές της ΑΡΣΙΣ στη Θεσσαλονίκη, ενημερώθηκαν για το έργο της οργάνωσης και προσέφεραν εθελοντικά μέσω του σχεδιασμού και της υλοποίησης εργαστηρίων για παιδιά και εφήβους.
«Ήταν μια εμπειρία που μας έφερε σε επαφή με την πραγματική εφαρμογή των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Μέσα από τις δράσεις μας, μάθαμε από τα παιδιά και δημιουργήσαμε σχέσεις και αναμνήσεις που θα κρατάμε για πάντα στην καρδιά μας», F.S., συμμετέχων φοιτητής.
Το 2024, το Κέντρο Εθελοντισμού και Πρακτικής Άσκησης της ΑΡΣΙΣ συνέχισε δυναμικά την αποστολή του προωθώντας τον εθελοντισμό και, με τη συμβολή των δεκάδων νέων και τη συνεργασία με σημαντικούς φορείς, υλοποιήθηκαν δράσεις που άφησαν ισχυρό κοινωνικό αποτύπωμα.
«Η συμμετοχή στις δράσεις μάς θύμισε τη δύναμη της συλλογικής προσπάθειας. Όλοι μαζί, μπορούμε να κάνουμε τη διαφορά», Μ.Π., εθελόντρια.
Το έργο του Κέντρου Εθελοντισμού και Πρακτικής Άσκησης εντάσσεται στην πράξη «ΩΡΙΩΝ – Συνέχιση δράσεων για την Πρόληψη της Περιθωριοποίησης των Ανηλίκων και την Προστασία του Παιδιού», που υποστηρίζεται από το Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Κεντρική Μακεδονία 2021-2027» και συγχρηματοδοτείται από την Ελλάδα και την Ευρωπαϊκή Ένωση.